فواید سبوس گندم

سبوس گندم موجب کاهش وزن، استرس و خستگی و همچنین بهبود عملکرد گوارش ما می‌شود.

می‌دانیم که پوسته‌ی دانه‌هایی چون گندم، برنج و جو را سبوس می‌نامند و آردی که شامل این پوسته‌ها باشد، آرد سبوس‌دار نام دارد. در ایران و بسیاری از نقاط جهان آرد سفید (بدون سبوس) طرفداران بیشتری دارد و در پخت نان، شیرینی، بیسکویت و … رایج‌تر است.

از طرفی همواره از خواص سبوس و لزوم مصرف آن در رژیم غذایی روزانه صحبت می‌شود. به همین خاطر بعضی از محصولات که به طور ویژه با آرد سبوس‌دار طبخ می‌شوند یا سبوس را به طور جداگانه در فرمول خود دارند، با استقبال وسیع برخی از مصرف‌کنندگان مواجه شده‌اند. محصولاتی مانند بیسکویت‌ سبوسه یا شیرینی رژیمی گرجی. مصرف این‌ گونه محصولات فواید زیادی برای دستگاه گوارش، سیستم ایمنی و سایر ارگان‌های بدن دارد. در پیش‌گیری از انواع بیماری‌های مهلک، چون بیماری‌های قلبی و سرطان، موثر است و علاوه بر همه این‌ها موجب کنترل و کاهش وزن می‌شود.

در ادامه سعی داریم با موشکافی بیشتری سبوس گندم را بررسی کنیم و بفهمیم چگونه سبوس برای بدن‌مان این همه فایده دارد.

سبوس، معدن مواد کم‌یاب

سبوس سرشار از فیبر و مواد کم‌یابی چون منگنز، منیزیم و اسید فولیک است. فیبرها مواد غذایی غیرقابل هضمی هستند که فواید بسیاری دارند. از جمله موجب تسهیل حرکت موادغذایی در اندام‌های گوارشی و جذب بهتر مواد‌ ارزشمند می‌شوند. فیبرها همچنین از طریق سازوکارهای مختلف خطر چاقی و اضافه‌وزن را کاهش می‌دهند. مثلا سرعت گوارش را کند و احساس سیری را طولانی‌تر می‌کنند. همچنین در برطرف شدن عوارض و مشکلات دستگاه گوارش چون سختی مزاج موثرند.

فیبر معمولا در میوه‌ها، سبزیجات، آرد کامل گندم و جو و سبوس آن‌ها به وفور یافت می‌شود. اما وارد کردن فیبر به رژیم غذایی باید اندک اندک و با شیب ملایم صورت پذیرد. افرادی که برای بار اول مقدار زیادی فیبر مصرف می‌کنند، ممکن است دچار دل‌درد و نفخ و گاز معده شوند. اما بعد از مدتی استفاده، دستگاه گوارش، خود را با آن تطبیق می‌دهد. همچنین نوشیدن مقادیر زیاد مایعات به برطرف شدن مشکلات اولیه کمک می‌کند.

سبوس و غلات کامل از درصد بالایی منیزیم برخوردارند. منیزیوم ماده‌ای است که برای عملکرد ماهیچه‌ها و سیستم عصبی بسیار مهم است. این ماده موجب تقویت استخوان‌های ما می‌شود. همچنین سیستم ایمنی بدن را سالم و ضربان قلب را منظم نگه می‌دارد.

منگنز عنصر دیگری است که مقدار زیادی از آن در سبوس یافت می‌شود. نامش شبیه به منیزیم است، اما فواید متفاوتی دارد. منگنز در بدن برای فعالیت‌های آنزیمی متعادل، جذب مواد مغذی، التیام زخم‌ها و رشد استخوان‌ها بسیار مهم است.

ماده مهم دیگری که در سبوس فراوان است، اسید فولیک نام دارد. این ماده در حقیقت یکی از ویتامین‌های گروه B است (ویتامین B9). این ویتامین در ترمیم و سنتز DNA، تقسیم‌های سلولی و رشد سلول‌ها نقش مهمی بر عهده دارد. همچنین ریسک بعضی از اختلالات مغز از جمله آلزایمر را کاهش می‌دهد.

کاهش وزن

پژوهشی در آمریکا نشان داده‌است که آمریکایی‌ها تقریبا نصف مقدار توصیه‌شده برای مصرف فیبر را دریافت می‌کنند و این عامل مهمی است که موجب شیوع بیش از حد چاقی و اضافه‌وزن در این کشور شده‌است. مشاهده و نتیجه‌ای که به سایر جوامع نیز قابل تعمیم است. این پژوهش در ادامه ثابت کرد که مصرف غلات کامل و افزودن سبوس به غذاها تاثیر مستقیمی در ثابت نگه‌داشتن وزن دارد و حتی می‌تواند موجب کاهش آن شود.

فیبر از طریق مکانیزم‌های گوناگونی برای کنترل وزن مفید است. اول از همه احساس سیری را زودتر و پایدارتر از سایر مواد غذایی به ارمغان می‌آورد. بعد موجب کاهش جذب انرژی از مواد هضم‌شده و افزایش دفع انرژی از بدن می‌شود.

سلامت دستگاه گوارشی

از ابتدای دهه‌ی 1940، یعنی از زمانی که نیروی دریایی بریتانیا سبوس را به رژیم غذایی نیروهای خود افزود، مشخص شد که این ماده اثرات شگفتی روی تنظیم و تعادل سیستم گوارشی و وضع مزاجی دارد. از مهم‌ترین خواص کشف‌شده‌ی فیبر این است که حرکت غذا را بعد از معده، در طول مسیر طولانی گوارش، پیوسته و منظم نگه می‌دارد. این اتفاق موجب عدم ابتلا به ناراحتی‌های رایج سیستم گوارش می‌شود. البته برای این منظور بایستی سبوس را به طور منظم در برنامه‌ی غذایی خود بگنجانید و مصرف یک‌باره و گاه‌به‌گاه آن چندان موثر واقع نمی‌گردد.

ضد خستگی و استرس

پژوهشی در دانشگاه کاردیف با حضور 139 داوطلب نشان داده‌است که مصرف غلات با فیبر بالا در طول دو هفته توانست موجب کاهش احساس خستگی شود. در این آزمایش آن‌هایی که فیبر بیشتری دریافت کرده‌بودند، استرس کمتری داشتند و کمتر از سایرین دچار خستگی و اختلالات شناختی شدند.

مانعی برای بیماری‌های مهلک

سبوس در پیش‌گیری از بیماری‌های مهلک، مانند سرطان، بیماری‌های قلبی و دیابت نوع 2 بسیار موثر است. خواص ضدسرطان سبوس تنها به وجود فیبر برنمی‌گردد و مواد موثر دیگری چون آنتی‌اکسیدان‌ها و اسید‌های فنولیک هم سهم دارند.

سبوس حاوی نیاسین است. ماده‌ای که ریسک ابتلا به بیماری‌های قلبی و عروقی را کاهش می‌دهد. سبوس، همچنین از طریق کاهش کلسترول بر سلامت قلب اثرگذار است.

تحقیقات نشان داده‌است، سبوس و غلات کامل شانس ابتلا به بیماری دیابت نوع 2 را تا حدود بیست درصد کاهش می‌دهند. از این منظر مصرف بیسکویت‌ سبوسه و شیرینی رژیمی گرجی، به سبب قند پایین و برخورداری از سبوس در پیشگیری از بیماری دیابت اثری مضاعف دارند.

 

 

 

نوشته های مرتبط

دیدگاه خود را ارسال کنید